Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καλεί το Συμβούλιο να προετοιμάσει πρόσθετες καταχωρίσεις βάσει της απόφασής του (ΚΕΠΠΑ) 2019/1894 και, εάν χρειαστεί, να εργαστεί για την επέκταση του πεδίου εφαρμογής της απόφασης, καλεί τον Ύπατο Εκπρόσωπο και την Κομισιόν, να υποβάλουν εκθέσεις σχετικά με την πορεία των πολιτικών και οικονομικών σχέσεων ΕΕ-Τουρκίας, καθώς και για τις επιλογές για το πώς θα εξεταστούν στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Μαρτίου 2021, σύμφωνα με το τελευταίο προσχέδιο του κειμένου των συμπερασμάτων για την Τουρκία, που θα τεθεί σε διαπραγμάτευση υπόψιν των ηγετών.

Συγκεκριμένα, η παράγραφος που επιγράφεται “Ανατολική Μεσόγειος”, στο τελευταίο προσχέδιο του κειμένου των συμπερασμάτων αναφέρει τα εξής:

1. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επανήλθε στα συμπεράσματά του της 1-2ης Οκτωβρίου σχετικά με τις σχέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την Τουρκία υπό το φως της κατάστασης στην Ανατολική Μεσόγειο. Δυστυχώς, η Τουρκία έχει εμπλακεί σε μονομερείς ενέργειες και προκλήσεις και κλιμάκωσε τη ρητορική της εναντίον της ΕΕ, των κρατών μελών της ΕΕ και των Ευρωπαίων ηγετών. Οι τουρκικές μονομερείς και προκλητικές δραστηριότητες στην Ανατολική Μεσόγειο συνεχίζονται, συμπεριλαμβανομένης της αποκλειστικής οικονομικής ζώνης της Κύπρου. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο σημείωσε την απόσυρση του πλοίου Oruc Reis από την Τουρκία και πιστεύει ότι αυτό πρέπει διατηρηθεί έτσι ώστε να επιτρέψει την γρήγορη επανάληψη των άμεσων διερευνητικών συνομιλιών μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας.

2. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επιβεβαίωσε ότι η ΕΕ έχει στρατηγικό ενδιαφέρον για την ανάπτυξη μιας συνεργασίας και αμοιβαία επωφελής σχέσης με την Τουρκία. Η προσφορά για μια θετική ατζέντα ΕΕ-Τουρκίας παραμένει στο τραπέζι, εάν η Τουρκία επιθυμεί να προωθήσει μια πραγματική εταιρική σχέση με την Ένωση και τα κράτη μέλη της και να επιλύσει τις διαφορές μέσω του διαλόγου και σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο. Η προτεινόμενη ειδική έμφαση μιας τέτοιας θετικής ατζέντας ΕΕ-Τουρκίας είναι στους τομείς της οικονομίας και του εμπορίου, των επαφών μεταξύ ανθρώπων, των διαλόγων υψηλού επιπέδου και της συνεχούς συνεργασίας σε θέματα μετανάστευσης. Η ΕΕ είναι επίσης πρόθυμη να συνεχίσει να παρέχει οικονομική βοήθεια για την υποστήριξη φιλοξενίας συριακών προσφύγων στην Τουρκία.

3. Παράλληλα, ωστόσο, η ΕΕ παραμένει προσηλωμένη στην υπεράσπιση των συμφερόντων της και των συμφερόντων των κρατών μελών της καθώς και στην προάσπιση της περιφερειακής σταθερότητας.

Από την άποψη αυτή, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο:

* καλεί το Συμβούλιο να προετοιμάσει πρόσθετες καταχωρίσεις βάσει της απόφασής του (ΚΕΠΠΑ) 2019/1894 και, εάν χρειαστεί, να εργαστεί για την επέκταση του πεδίου εφαρμογής της απόφασης ·

* καλεί τον Ύπατο Εκπρόσωπο και την Επιτροπή, να υποβάλουν εκθέσεις σχετικά με την πορεία των πολιτικών και οικονομικών σχέσεων ΕΕ-Τουρκίας, καθώς και για τις επιλογές για το πώς θα εξεταστούν στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Μαρτίου 2021 ·

* η ΕΕ θα επιδιώξει να συντονίσει αυτά τα θέματα με τις ΗΠΑ.

4. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καταδίκασε τα τουρκικά μονομερή βήματα στο Βαρώσι, ζήτησε τον πλήρη σεβασμό των ψηφισμάτων 550 και 789 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και επανέλαβε την πλήρη δέσμευσή του και την υποστήριξή του σε μια ολοκληρωμένη διευθέτηση στο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών.

5. Όσον αφορά τα περιφερειακά ζητήματα, ιδίως τη Λιβύη, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο κάλεσε όλους τους φορείς να ενεργήσουν σύμφωνα με τις αρχές της διαδικασίας του Βερολίνου. Η Ευρωπαϊκή Ένωση υπενθυμίζει την προσφορά υποστήριξης της λιμενικής ακτοφυλακής μέσω εκπαίδευσης και παρακολούθησης, καθώς και της παροχής εξοπλισμού και σκαφών, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, συμπεριλαμβανομένου του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου.

6. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ζήτησε από τον Ύπατο Εκπρόσωπο να συνεχίσει τις προετοιμασίες της πολυμερούς διάσκεψης για την Ανατολική Μεσόγειο.

Ανώτερος Ευρωπαίος Διπλωμάτης: οι ηγέτες θα αποφασίσουν για τη λίστα κυρώσεων

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο θα εξετάσει αν θα προστεθούν νέα ονόματα στη λίστα των κυρώσεων για τις παράνομες τουρκικές γεωτρήσεις στην κυπριακή ΑΟΖ και αν θα επεκταθεί η ισχύς της και σε πράξεις κατά της Ελλάδας, σύμφωνα με τα όσα εξήγησε ο Ευρωπαίος διπλωμάτης στις Βρυξέλλες. 

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με ανώτερο Ευρωπαίο διπλωμάτη που είχε την αρμοδιότητα να ενημερώσει τον Τύπο στις Βρυξέλλες για τη Σύνοδο Κορυφής του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, το κείμενο για την Τουρκία δεν είναι το τελευταίο, θα τεθεί στους 27 για διαπραγμάτευση και οι 27 θα είναι αυτοί που θα αποφασίσουν για δύο θέματα: αν θα προστεθούν και άλλα ονόματα και αν θα επεκταθεί η υπάρχουσα λίστα ως προς το εύρος εφαρμογής της. 

Ο ίδιος σημείωσε ότι υπάρχουν διαφορετικές απόψεις και για την παράγραφο και τη σχέση με την Τουρκία γενικά, “δεν είναι έκπληξη ότι κάποια ΚΜ διαφωνούν”, είπε χαρακτηριστικά. 

Οι 27 αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων θα συναντηθούν με φυσική παρουσία στις Βρυξέλλες. Η συνεδρίαση θα ξεκινήσει στις 13:00 τοπική ώρα.

Απογοήτευση για το προσχέδιο συμπερασμάτων και τη γλώσσα που χρησιμοποιείται για τις κυρώσεις, εξέφρασε ο εκπρόσωπος του Προέδρου Ερντογάν Ιμπραχίμ Καλίν.

Συγκεκριμένα, ο Ιμπραχίμ Καλίν δήλωσε στη διάσκεψη του German Marshall Fund: “είδα το σχέδιο συνόδου κορυφής της ΕΕ, ήταν πογοητευτικό να βλέπει κανείς αυτήν τη γλώσσα κυρώσεων. Ελπίζω να αποφύγετε τις κυρώσεις και τη γλώσσα. Δεν θα λειτουργήσει Συνήθως γυρίζουμε τη σελίδα, βλέπουμε την Τουρκία στην προοπτική της ΕΕ. Αυτό δεν πρέπει να παραβιαστεί από στενή ατζέντα ορισμένων μεμονωμένων χωρών. Η παράδοση στην περιορισμένη ατζέντα σε 1 ή 2 μέλη θα βλάψει μακροπρόθεσμα τα συμφέροντα της ΕΕ”. 

Ο ίδιος επεσήμανε ότι Τουρκία και ΕΕ έχουν να συνεργαστούν σε πολλά μέτωπα όπως στην κρίση της Συρίας, στο Ιράκ, στο ζήτημα της Ναγκόρνο Καραμπάχ, την  ενεργειακή ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο, και την μεταναστευτική κρίση. 

“Οι κυρώσεις δεν θα λειτουργήσουν, θα προκαλέσουν το αρνητικό αποτέλεσμα μακροπρόθεσμα”, επεσήμανε. 

Σημείωσε δε ότι για όσους γνωρίζουν την ιστορία των ζητημάτων η Τουρκία ήταν υπομονετική. 

“Ο πρόεδρος μας ξόδεψε τόσο πολύ χρόνο και πολιτικό κεφάλαιο”, τόνισε. 

“Ήταν η ελληνοκυπριακή πλευρά που απέρριψε το σχέδιο Ανάν”, είπε, “η ίδια πλευρά που απέρριψε το σχέδιο των Ηνωμένων Εθνών έγινε τότε αποδεκτή ως μέλος της ΕΕ”. 

Υποδεικνύοντας ότι για τα πιο πρόσφατα γεγονότα στο Κραν-Μοντανά μπορεί να ρωτήσει κανείς τους αξιωματούχους της ΕΕ για το τι έγινε, επιρρίπτοντας ευθύνες στην ελληνοκυπριακή πλευρά.  

Σημείωσε ακόμη ότι το Oruc Reis ολοκλήρωσε τη δουλειά του τώρα 10-11 ημέρες. 

“Τώρα οι φίλοι μας λένε ότι δεν θα μιλήσουν πριν από τη σύνοδο κορυφής της ΕΕ. Αυτό μπορεί να έχει επιπτώσεις  όχι μόνο στις σχέσεις ΕΕ-Τουρκίας αλλά και στις σχέσεις Ελλήνων Τούρκων Εάν η ατζέντα της ΕΕ εγκλωβιστεί σε μια στενή ατζέντα, όλοι θα χάσουν χρόνο”, εξήγησε. 

Τόνισε ακόμη ότι ήταν εποικοδομητικές οι συναντήσεις του ΝΑΤΟ για την αποκλιμάκωση και μετέφερε την εικόνα ότι ο Γ.Γ. Του ΝΑΤΟ δήλωσε πως η Ελλάδα τον έφερε σε δύσκολη θέση με την υπαναχώρησή της. 

“Δεν θέλουμε στρατιωτική αντιπαράθεση με την Ελλάδα ή καμία χώρα. Πρέπει να σκεφτούμε με θετικούς όρους και να σκεφτούμε πώς κάθε ζήτημα στην Ανατολική Μεσόγειο μπορεί να είναι επωφελές για όλους”, τόνισε.