
Διαβήτης: 5 συμπτώματα που δεν πρέπει να αγνοήσετε, σύμφωνα με ειδικούς
Ο σακχαρώδης διαβήτης μπορεί να εκδηλωθεί με συμπτώματα που δεν είναι πάντα εύκολο να αναγνωριστούν από την αρχή. Η έντονη δίψα, η συχνουρία, η ανεξήγητη κόπωση και οι αλλαγές στην όραση είναι μερικά από τα σημάδια που μπορεί να σχετίζονται με αυξημένα επίπεδα σακχάρου στο αίμα. Γιατροί και ενδοκρινολόγοι εξηγούν ποια συμπτώματα χρειάζονται προσοχή και γιατί η έγκαιρη διάγνωση είναι σημαντική για τη διαχείριση της νόσου.
Διαβήτης: Τι συμβαίνει στο σώμα όταν αυξάνεται το σάκχαρο
«Ο διαβήτης, γενικά, είναι μια διαταραχή στην οποία το σάκχαρο στο αίμα είναι αυξημένο και το σώμα δεν διαθέτει αρκετή ινσουλίνη — μια ορμόνη που μειώνει το σάκχαρο στο αίμα», εξηγεί η Dr. Lisa Swartz Topor, διευθύντρια του παιδιατρικού ενδοκρινολογικού προγράμματος στο Νοσοκομείο Rhode Island και το Παιδιατρικό Νοσοκομείο Hasbro.
Υπάρχουν δύο βασικοί τύποι διαβήτη:
- Διαβήτης τύπου 1: «Είναι η πιο συχνή μορφή στους παιδιατρικούς ασθενείς», αναφέρει η Swartz Topor. «Σε αυτή την περίπτωση, καταστρέφεται η ικανότητα του οργανισμού να παράγει ινσουλίνη».
- Διαβήτης τύπου 2: «Είναι πιο συχνός στους ενηλίκους. Το σώμα εξακολουθεί να μπορεί να παράγει ινσουλίνη, ειδικά στην αρχή της νόσου, αλλά όχι σε επαρκή ποσότητα για να καλύψει τις ανάγκες του οργανισμού», προσθέτει.
Σύμφωνα με τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ (CDC), περίπου το 95% των περιπτώσεων διαβήτη αφορά τον Τύπο 2.
«Για κάθε μορφή διαβήτη, το τελικό αποτέλεσμα είναι τα υψηλότερα επίπεδα σακχάρου στο αίμα… Με την πάροδο του χρόνου, το υψηλό σάκχαρο μπορεί να προκαλέσει βλάβες σε διάφορα όργανα του σώματος, όπως τα μάτια, τα νεφρά ή την καρδιά, καθώς και σε άλλα συστήματα», επισημαίνει η Swartz Topor.
Η μόνιμη βλάβη μπορεί να καθυστερήσει (ή και να προληφθεί πλήρως) εάν οι ασθενείς ακολουθούν πιστά τις θεραπευτικές οδηγίες του γιατρού τους. «Εάν μπορούμε να διατηρήσουμε τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα κοντά στο εύρος-στόχο, η βλάβη στα ζωτικά όργανα είναι λιγότερο πιθανό να συμβεί ή θα καθυστερήσει σημαντικά», τονίζει η Swartz Topor.
Γιατί είναι σημαντική η ενημέρωση και ο προληπτικός έλεγχος
Παρόλο που οι ενήλικες μπορούν να υποβάλλονται σε τακτικό διαγνωστικό έλεγχο για τον διαβήτη (όπως η ρουτίνα εξέτασης γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης – A1C, που μετρά τα μέση επίπεδα σακχάρων στο αίμα), παραμένει ιδιαίτερα σημαντικό να γνωρίζετε τα ανησυχητικά σημάδια, ώστε να επικοινωνήσετε έγκαιρα με τον γιατρό σας.
Τα συμπτώματα του διαβήτη που δεν πρέπει να αγνοήσετε, σύμφωνα με ειδικούς
Ο σακχαρώδης διαβήτης είναι μια πάθηση που επηρεάζει εκατομμύρια ανθρώπους, όμως τα πρώτα του σημάδια συχνά περνούν απαρατήρητα. Γιατροί και ειδικοί ενδοκρινολόγοι αναλύουν τα πιο σημαντικά συμπτώματα του διαβήτη (Τύπου 1 και Τύπου 2), καθώς και τους παράγοντες κινδύνου που πρέπει να γνωρίζετε.
Τα συμπτώματα του διαβήτη που δεν πρέπει να αγνοήσετε
- Συχνουρία και έντονη δίψα
- Ανεξήγητη κόπωση και απώλεια βάρους
- Αλλαγές στο δέρμα του αυχένα και της βουβωνικής χώρας
- Θολή όραση και αιφνίδιες αλλαγές στην όραση
- Υποτροπιάζουσες μυκητιάσεις
Συχνουρία και έντονη δίψα
«Στον διαβήτη Τύπου 1, τα κλασικά συμπτώματα είναι η αυξημένη δίψα και η πολύ συχνή ούρηση, ιδιαίτερα σε μεγάλους όγκους», εξηγεί η Dr. Swartz Topor. Ο Τύπος 1 τείνει να εκδηλώνεται πιο άμεσα και με πιο έντονα συμπτώματα.
Όσον αφορά τον διαβήτη Τύπου 2, η εξέλιξή του «μπορεί να είναι πολύ αργή, με αποτέλεσμα κάποιος να νοσεί για μεγάλο χρονικό διάστημα χωρίς καν να το γνωρίζει».
Ωστόσο, και ο Τύπος 2 μπορεί να προκαλέσει έντονη δίψα και συχνουρία, σημειώνει η Dr. Archana Sadhu, ενδοκρινολόγος στο Houston Methodist Diabetes Associates. «Αυτό είναι κοινό και στους δύο τύπους διαβήτη, καθώς οφείλεται στα υψηλά επίπεδα σακχάρου στο αίμα».
Ανεξήγητη κόπωση και απώλεια βάρους
«Μπορεί επίσης να εμφανίσετε έντονη κόπωση ή απλώς έλλειψη ενέργειας», αναφέρει η Dr. Sadhu. «Άλλα σημάδια είναι η αδυναμία συγκέντρωσης και μια γενικότερη αίσθηση αδιαθεσίας».
Επιπλέον, μπορεί να παρατηρηθεί ανεξήγητη απώλεια βάρους, ακόμη και αν συνοδεύεται από αυξημένη όρεξη. Όπως εξηγεί η Dr. Sadhu: «Η απώλεια βάρους συμβαίνει επειδή, λόγω της συχνουρίας από το υψηλό σάκχαρο στο αίμα, αποβάλλεται γλυκόζη και στα ούρα. Έτσι, ο οργανισμός χάνει θερμίδες και βάρος».
Αλλαγές στο δέρμα του αυχένα και της βουβωνικής χώρας
Εκτός από τα συνήθη συμπτώματα, ο διαβήτης Τύπου 2 μπορεί να προκαλέσει αλλαγές στο δέρμα. Εμφανίζεται ως σκούρο, σκληρό ή πιο παχύ δέρμα στις πτυχώσεις του σώματος, όπως στον αυχένα, τη βουβωνική χώρα ή τις μασχάλες (γνωστό ως Acanthosis Nigricans).
«Το δέρμα μπορεί να φαίνεται σαν να έχει ακαθαρσίες και αποτελεί συχνά προειδοποιητικό σημάδι προδιαβήτη ή διαβήτη», επισημαίνει η Dr. Swartz Topor.
Θολή όραση και αιφνίδιες αλλαγές στην όραση
Πολλές παθήσεις μπορούν να επηρεάσουν την όραση, αλλά οι αιφνίδιες αλλαγές αποτελούν συχνά σύμπτωμα διαβήτη. «Όταν το σάκχαρο είναι πολύ υψηλό, μπορεί να αλλάξει προσωρινά το σχήμα του φακού του ματιού, προκαλώντας θολή όραση», σημειώνει η Dr. Swartz Topor. «Υπάρχουν χιλιάδες αιτίες για τη θολή όραση, αλλά αν εμφανιστεί ξαφνικά, αξίζει να επισκεφθείτε έναν γιατρό».
Υποτροπιάζουσες μυκητιάσεις
Οι συχνές μυκητιασικές λοιμώξεις είναι ακόμα ένα πιθανό σύμπτωμα υψηλού σακχάρου, καθώς οι μύκητες τρέφονται από τη γλυκόζη.
Αυτό ισχύει για παιδιά και ενηλίκους, αλλά η Dr. Swartz Topor τονίζει ότι οι μυκητιάσεις είναι εξαιρετικά ασυνήθιστες σε παιδιά που δεν φορούν πλέον πάνες και δεν έχουν φτάσει στην εφηβεία. «Σε αυτές τις ηλικίες, αποτελεί σοβαρή ένδειξη υψηλού σακχάρου στο αίμα».
Παράγοντες κινδύνου και πρόληψη του διαβήτη
Ορισμένοι γονιδιακοί παράγοντες και συνήθειες του τρόπου ζωής αυξάνουν τις πιθανότητες εμφάνισης της νόσου.
- Οικογενειακό ιστορικό: Ο ισχυρότερος παράγοντας κινδύνου, τόσο για τον Τύπο 2 όσο και για τον Τύπο 1. Εάν υπάρχει διαβήτης στην οικογένεια, συμβουλευτείτε τον γιατρό σας για τον κατάλληλο προληπτικό έλεγχο (check-up).
- Παχυσαρκία και καθιστική ζωή: Η έλλειψη σωματικής άσκησης εμποδίζει τον οργανισμό να κάψει τη γλυκόζη.
- Ανθυγιεινή διατροφή: Η συχνή κατανάλωση τροφών πλούσιων σε υδατάνθρακες, καθώς και τα επεξεργασμένα τρόφιμα με απλά σάκχαρα, αυξάνουν κατακόρυφα τον κίνδυνο για διαβήτη Τύπου 2.
Πώς να μειώσετε τον κίνδυνο
Υιοθετώντας υγιεινές συνήθειες διατροφής και άσκησης, μπορείτε να μειώσετε τον συνολικό κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη έως και κατά 50%.
- Αυξήστε την κατανάλωση φρούτων και λαχανικών.
- Προτιμήστε το νερό αντί για χυμούς με ζάχαρη.
- Βάλτε την τακτική σωματική άσκηση στη ζωή σας.
«Ποτέ δεν είναι αργά για να κάνετε υγιεινές αλλαγές, αλλά είναι ακόμα πιο σημαντικό να εμφυσήσετε αυτές τις συνήθειες στα παιδιά από μικρή ηλικία», επισημαίνει η Dr. Sadhu.
Σε περίπτωση διάγνωσης, και οι δύο γιατροί τονίζουν ότι υπάρχουν πολλές διαθέσιμες θεραπείες, καθώς και σημαντικές επιστημονικές εξελίξεις. Η διαχείριση του διαβήτη είναι καθοριστική για τη μακροπρόθεσμη υγεία σας. Συμβουλευτείτε τον γιατρό ή έναν εξειδικευμένο διατροφολόγο για να λάβετε τις κατάλληλες αποφάσεις για τον οργανισμό σας.